Reçete Verilerinin Girilmesi

Reçete Verilerinin Girilmesi

GENELGE
Sayı : 001-1.1122 Tarih: 20.08.2014
Konu: Reçete Verilerinin Girilmesi


DİŞHEKİMLERİ ODASI BAŞKANLIĞI'NA,

Sağlık Müdürlüğü tarafından, Sağlık Bakanlığı’nın akıllı ilaç kullanımı çalışmaları kapsamında antibiyotik kullanımının izlenip değerlendirilmesi çalışması yapılacağı; bu sebeple reçetelerin Sağlık NET2 programına tam ve eksiksiz olarak girilmesi gerektiği yolunda talepleri değerlendirildi. Sağlık hizmetlerinde veri toplanmasına ilişkin olarak Sağlık Bakanlığının geçtiğimiz yıl uygulamaya çalıştığı sistem özellikle muayenehanelerde başlayamamıştır. Bu durumun iki yönü vardır. Birincisi hastaların kişisel verilerinin onların rızası olmaksızın paylaşılmasını gerektiren, verilerin korunmasını da sağlayacak; Anayasa ve uluslararası sözleşmelere uygun, açık bir yasal düzenleme yapılmamasıdır. İkincisi de böyle bir düzenleme olmaksızın veri toplama çabasını dişhekimleri ve hekimler hukuka uygun bulmadıklarından sisteme dahil olmamışlardır. Mevcut mevzuata bakıldığında, 663 sayılı KHK ile getirilen kişisel veri toplama düzenlemesinin Anayasa Mahkemesi tarafından iptali sonrasında aynı hüküm 2/8/2013 tarihinde yürürlüğe giren 6495 sayılı Yasa ile yeniden getirilmiştir. Buna göre “Bakanlık ve bağlı kuruluşları, mevzuatla kendilerine verilen görevleri, e-devlet uygulamalarına uygun olarak daha etkin ve daha hızlı biçimde yerine getirebilmek için, bütün kamu ve özel sağlık kurum ve kuruluşlarından; sağlık hizmeti alanların, aldıkları sağlık hizmetinin gereği olarak ilgili sağlık kurum ve kuruluşuna vermek zorunda oldukları kişisel bilgileri ve bu kimselere verilen hizmete ilişkin bilgileri her türlü vasıtayla toplamaya, işlemeye ve paylaşmaya yetkilidir.” 18/1/2014 tarihinde yürürlüğe giren 6514 sayılı Kanun ile 3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanununa eklenen bir madde ile de “Bakanlıkça belirlenen kayıtları uygun şekilde tutmayan veya bildirim zorunluluğunu yerine getirmeyen sağlık kurum ve kuruluşları iki defa uyarılır. Uyarıya uymayanlara bir önceki aya ait brüt hizmet gelirinin yüzde biri kadar idari para cezası verilir.” hükmü yürürlüğe konulmuştur. Bu düzenlemeyle, Bakanlığın veri toplama çabasında yaptırımsız bir kurala sahip olmasının eksikliği kapatılmaya çalışılmıştır. ./.. Sayı : 001-1.1122 Türk Dişhekimleri Birliği Tarih: 20.08.2014 Diğer yandan Anayasa'nın 20. maddesine göre “Herkes, özel hayatına ve aile hayatına saygı gösterilmesini isteme hakkına sahiptir. Özel hayatın ve aile hayatının gizliliğine dokunulamaz. ... Herkes, kendisiyle ilgili kişisel verilerin korunmasını isteme hakkına sahiptir. Bu hak; kişinin kendisiyle ilgili kişisel veriler hakkında bilgilendirilme, bu verilere erişme, bunların düzeltilmesini veya silinmesini talep etme ve amaçları doğrultusunda kullanılıp kullanılmadığını öğrenmeyi de kapsar. Kişisel veriler, ancak kanunda öngörülen hallerde veya kişinin açık rızasıyla işlenebilir. Kişisel verilerin korunmasına ilişkin esas ve usuller kanunla düzenlenir.” Kişisel veri niteliğinde olduğuna hiç kuşku bulunmayan sağlık verilerinin korunmasına ilişkin esas ve usullere ilişkin bir düzenleme ise bulunmamaktadır. Her ne kadar Kişisel Verilerin Korunmasına İlişkin Kanun Tasarısı’nın “demokratikleşme paketi” içinde yasalaştırılacağı Başbakan tarafından geçtiğimiz Sonbahar’da duyurulmuş ise de Meclis’e sunulan Paketler arasında yer bulamamıştır.
Ayrıca Sağlık Bakanlığının hasta verilerini neden topladığına, nasıl koruyacağına ve
hastanın muvafakatinin gerekip gerekmediğine ilişkin tek bir açıklaması bulunmadığı gibi
kişisel verinin sahibi olan hastanın bu verilerin silinmesini talep hakkı bulunup bulunmadığı konusu da belirsizdir. Bütün bu belirsizlikler karşısında anayasal korumaya sahip kişisel verilerin paylaşılmasının bu kadar kolay ve güvencesiz olması düşünülemez. Ancak mevcut düzenleme ve uygulamalarla dişhekimleri, hastalarının kişisel verilerini korumaları ve sır saklamaları gereğine ilişkin kurallar ile Sağlık Bakanlığının talepleri arasında sıkıştırılmaktadır. Anayasa Mahkemesinin 9/4/2014 tarihinde verdiği yeni bir kararda; kişisel verilerle ilgili olarak temel çerçevenin yasa ile belirlenmesi gerektiği; bunun yönetmeliğe bırakılmasına ilişkin yasa kuralının Anayasa’ya aykırı olduğu belirtilerek yasa kuralı iptal edilmiştir;  -2- ./.. Sayı : 001-1.1122 Türk Dişhekimleri Birliği Tarih: 20.08.2014 (Anayasa Mahkemesinin 9/4/2014 tarih ve 2013/122 E. 2014/74 K. sayılı kararından alınmıştır) Bütün bu düzenleme ve kararlar karşısında; dişhekimlerinin, herhangi bir cezai yaptırım ile karşılaşmalarının önlenmesi için öncelikle hastalarından verilerinin paylaşılmasına rıza gösterip göstermediklerine ilişkin yazılı beyan almaları yararlı olacaktır.

İl Sağlık Müdürlüklerinin yeni talebi olarak gündemimize giren, antibiyotik yazılan reçetelerin kişisel verilerden arındırılmış biçimde Sağlık Müdürlüğüne verilmesinin önünde bir engel bulunmamaktadır. -3- ./.. Sayı : 001-1.1122 Türk Dişhekimleri Birliği Tarih: 20.08.2014 Ayrıca, Sağlık Bakanlığının muayenehanelere veri gönderimi için bilişim altyapısı oluşturma zorunluluğu getirmesine ilişkin bir yasal düzenleme de bulunmamaktadır. 6514 sayılı Yasa ile yaptırıma bağlanan husus da “…bildirim zorunluluğunu yerine getirmemek…” olduğuna göre, muayenehaneden veri gönderimi için entegrasyon yapılmamış olması sebebiyle herhangi bir yaptırım uygulanamaz. Bu yaklaşımla, muayenehanelere reçete veri seti gibi ek entegrasyon zorunlulukları da getirilemez. İl Sağlık Müdürlüklerinin yasal düzenlemelerle getirilen yaptırımı, sağlık kuruluşunun bu sebeple iki defa uyarılmasından sonra para cezası şeklindedir. Meslektaşlarımıza ilk uyarı yazısının resmi olarak tebliğiyle birlikte idari yargıda iptali için dava açılabileceğinden, bu duruma muhatap olacak meslektaşımıza talep halinde, Birliğimiz tarafından gerekli hukuksal destek verilebilecektir.
Bilgilerinizi rica ederim.
Saygılarımla



A.Tarık İŞMEN
Türk Dişhekimleri Birliği
Genel Sekreteri

28.08.2014 07:34
yükleniyor..